Actualiteiten


Is vliegend spaghettimonster een godsdienst?

De vrijheid van godsdienst is een essentieel recht. Op de regel dat je voor het aanvragen van een paspoort op de pasfoto een onbedekt hoofd moet hebben, bestaat er bijvoorbeeld een uitzondering op de grond van de vrijheid van godsdienst.
Een vrouw uit Nijmegen had op basis van haar geloof, het pastafarisme, een vergiet op haar hoofd op de pasfoto en gaf aan dat zij onder de uitzondering van vrijheid van godsdienst viel. Het pastafarisme is het geloof in een Vliegend Spaghettimonster, dat als kerkgenootschap staat ingeschreven bij de Kamer van Koophandel. Over de hele wereld zouden aanhangers van het pastafarisme zich verenigd hebben in afdelingen van de Kerk van het Vliegend Spaghettimonster.

Hoewel men in eerste instantie misschien kan denken dat dit niet serieus genomen zou moeten worden door een rechtbank, had De Raad van State zich in die zaak(Raad van State 15 augustus 2018, ECLI:NL:RVS:2018:2715)serieus gebogen over de vraag of het pastafarisme naar de huidige stand van zaken als een godsdienst of levensbeschouwing in de zin van artikel 6 van de Grondwet en artikel 9 van het EVRM beschouwd kon worden. Daarvoor moeten de opvattingen van het pastafarisme een zeker niveau aan overtuigingskracht, ernst, samenhang en belang bereikt hebben. Omdat de oprichter van de Kerk van het Vliegend Spaghettimonster dit geloof als een satire omschreef en de teksten en de leer van het pastafarisme een parodie zijn van de gevestigde godsdiensten, heeft de Raad van State aangegeven dat er geen sprake is van een godsdienst in de zin van artikel 9 van het EVRM en artikel 6 van de Grondwet. De satire overheerst namelijk zodanig dat niet voldaan wordt aan de in de jurisprudentie van het EHRM geformuleerde randvoorwaarden om als godsdienst of levensovertuiging te gelden.

Van een godsdienst kan dus niet zomaar worden gesproken. Er moet sprake zijn van een zekere mate van ernst (‘seriousness’) en samenhang (‘cohesion’). Wellicht tegen de verwachting in is een Vliegend Spaghettimonster toch niet van genoeg ernst en samenhang.

Mr. D. (Danny) Vong

Deel dit bericht op Facebook